Dzisiaj, w drugi dzień Świąt Bożego Narodzenia czci się pierwszego męczennika, czyli świętego Szczepana, w tradycji zwanego Protomartyrem. Jesteśmy w czasie kolędowym, więc i o Szczepanie kolęda jest, a jakże. Trzeba ją zaśpiewać właśnie dzisiaj.
Muzyka stara, tradycyjna. Słowa także. W Dziełach Wszystkich Oskara Kolberga tekst tej kolędy i nuty znajdują się w tomie piątym. Poniżej krakowska wersja tekstu, śpiewano ją w Małopolsce i na Podkarpaciu. Tekst jest nieco humorystyczny.
I takie fajne nagranie - domowe:
Święty Szczepan po kolędzie
gdy chodził,
Wnet się kniemu i Jan święty nagodził.
Pójdźmyż prosto mój Janeczku
do szopy,
Gzie nam gwiazda drogę ściele w też tropy.
Znajdziemy tam pacholątko
nadobne,
Mówią wszyscy że jest Bogu podobne.
Obyczajnież Panie Janie
witajcie
To dzieciątko, pięknie mu się kłaniajcie.
I wy Stefan z ostróżnością
dla Boga
Przyklękajcie, by nie trzasła podłoga.
Rozumiałby stary Józef że to
wy,
Byłżeby śmiech jako mówią gotowy.
Nie uczcież wy miły Janie
Stefana,
Mam ja zdrowe do klękania kolana.
Weźmiewa też małe dziatki w
tę drogę,
Będą cup, tup, przed dzieciątkiem w podłogę.
Tak choćby się co nam starym
przydało,
W kupie dziatwy za nicby się nie zdało.
Pójdźmyż prędko witać Pana
nowego,
Niechaj nas nikt nie uprzedza do niego.
Po kolędzie zaś do tego
klasztora
Wstąpmy, bo tu dobra nasza podpora.
Dobrodziejka Jejmość Xieni jest
szczodrą,
Da posiłek i kolędę nam dobrą.
Tu z nią święty Jędrzej wraz
gospodarzy
Bardzo dobrze, i wszystko się im darzy.
Matka też Salomea Gospodynią;
Oneć to tu wszystkie nam dobrze czynią.
Więc możem się tego pewnie
spodziewać,
Że nie będziem próżno gębami ziewać.
Każą wina po półgarca
nalewać,
My też nie ustaniemy grać i śpiewać.
Nie słyszałam tej kolędy. A szkoda, bo jest piękna. Pozdrawiam
OdpowiedzUsuńOczywiście, że piękna, tak naprawdę wiele jest zapomnianych kolęd, których się nie śpiewa, a są piękną polską tradycją
OdpowiedzUsuńDzień św Szczepana... w Australii chyba mało kto o nim wie.
OdpowiedzUsuńZapomniane kolędy - dziękuję za sympatyczne przypomnienie.
Pozdrawiam.
Szczepan to spolszczona wersja imienia Stefan (Stephanos) - w Wiedniu jest chyba najsłynniejsza katedra pod wezwaniem św. Szczepana - Stephansdom, ale w Australii, w Brisbane też znajduje się znana katedra: Saint Stephen's Cathedral - https://pl.frwiki.wiki/wiki/Cath%C3%A9drale_Saint-%C3%89tienne_de_Brisbane
OdpowiedzUsuńWe Francji jest kilka znanych kościołów pod tym wezwaniem, w wersji francuskiej to Saint Etienne
Jaka super kolęda, i wykonanie i instrumenty i humor. Szkoda, że pominęli środkową część ze św. Józefem i dziećmi :(
OdpowiedzUsuńA jaki piec za nimi 🙂
Bo może w tej książeczce, z której śpiewa, nie ma tej wersji krakowskiej, tylko inna
UsuńLubię takie archaizmy. W polskiej kulturze trochę ich jest.
OdpowiedzUsuńAkurat w kolędach jest ich bardzo dużo, przetrwały dzięki temu, że są jeszcze śpiewane; pamiętam jak ktoś próbował poprawiać tekst "i Józef stary Ono pielęgnuje" na "on Go pielęgnuje", a wtedy cała składnia się sypie; współcześni nie wiedzą, że Ono oznacza to Dzieciątko
OdpowiedzUsuńMam nadzieję, że poprawka się nie przyjęła.
UsuńMy śpiewamy "i Józef święty Ono pielęgnuje". Ale to jest ok.
To zależy, kto śpiewa... ludzie tacy co chodzą do kościoła chyba tylko od święta, śpiewają to, co im organista wyświetli na ekranie, bo nie znają słów, ci, co znają, są w mniejszości, a jak organista ma dobry tekst, to śpiewają poprawnie, też słyszę wersję z Józefem świętym najczęściej
Usuń